Korona Europy

Na mapach samochodowych bywa on podpisywany jako Dinara. Ale prawidłowa nazwa to Vrh Dinare. Używana jest również nazwa Sinjal. Ta ostatnia pochodzi od słowa sygnal - odnosi się to ona słupka pomiarowego na szczycie. Zostało to wyszukane w książkach: Caplar A.; Dinarska Hrvatska i Poljak Z.; Hrvatske Planine; przez Martinę Hajdinjak i  Piotra Skrzypca.

Suhopolje - miejsce gdzie dojechaliśmy samochodem 10 km polną drogą od Guge, gdzie złapalismy "języka", który podprowadził nas w to miejsce na skuterku. Wyjechaliśmy tam szybko ale zjeżdżałem 40 min. W tle masyw Dinary. Droga na szczyt prowadzi okrężnie licznymi dolinkami o podobnym charakterze jak ta pod szczytem Dinary.

W dolinie którą podchodziliśmy na zboczach porozrzucanych jest mnóstwo takich głazów (za tym schowane są 4 osoby). Oświetlone przez zachodzące słońce tworzą niesamowity klimat tego miejsca. Na szczycie znajduje się kamienny słup z napisem o tym że znajdujemy sie w najwyższym punkcie Republiki Chorwacji, obok niego metalowa puszka z zeszytem i pieczątkami na wpisy. Wpisów niewiele ale za to kilka polskich.

Dinara nazywana także Vrh Dinara lub Sinjal wznosi się na wysokość 1831 m n.p.m. w paśmie Dinara, części Gór Dynarskich, które ciągną się wzdłuż zachodniego brzegu Morza Adriatyckiego od Słowenii na płn.-zach. przez Chorwację, Bośnie i Hercegowinę, Czarnogórę aż do Albanii na płd.-wsch. Symbolem tych gór jest Pasmo Dinary, najdłuższe na Bałkanach, zaznaczane już na starożytnych mapach jako Adrian Oros. Pasmo Dinary jest ogromnym masywem górskim, który ciągnie się z płn.-zach. na płd.-wsch. przez ok. 100 km wzdłuż granicy Chorwacji oraz Bośni i Hercegowiny. Podzielone jest na 4 grupy: Ujlica (1654 m), Dinara (1831 m), Troglav (1913 m) i Kamesnica (1855 m). Szczyty dwóch ostatnich grup są wyższe od Dinary, ale granica państwa biegnie ok. 1 km od ich wierzchołków. Pasmo zbudowane jest z mieszaniny skał wapiennych i trawiastych muraw, które tworzą wspaniałe i ogromne pastwiska, jakieś 20-30 lat temu były intensywnie eksploatowane przez wypas dużych stad bydła. Poza masywem Dinary większe formacje skalne możemy znaleźć jedynie na północnych stokach Troglava i szczycie Konj w grupie Kamesnicy. Pasmo tworzy jak i całe Góry Dynarskie granicę pomiędzy klimatem śródziemnomorskim i kontynentalnym.

Grupa Dinary, jest to masyw o długości 20 a szerokości 10 km, z wyraźnymi granicami geograficznymi. Na płn.-zach. od Ujlicy oddziela go przeł. Derala (965 m) z przejściem granicznym, przez którą przebiega droga relacji Knin - Grahowsko Polje. Od płn.-wsch. znajduje się Grahowsko Polje - typowy obszar krasowy otoczony górami ze wszystkich stron. Od grupy Troglava na poł-wsch oddziela go przeł. Privija (1230 m). Na płd.-zach. masyw ogranicza miasto Knin oraz dolina rzeki Krcic i trawiasty teren Suho Polje. Choć wysokość 1831 m n.p.m. nie jest imponująca to góra robi wrażenie a szczególnie jej płd.-zach. ściana. Imponująca ściana o długości 6 km, od podnóża do szczytu jest 1400 m a sama kopuła szczytowa to wysokie na 700 m urwisko, poprzecinane potężnymi żlebami a całość przypomina ogromne schody. Najwyższe urwiska ciągną się od szczytu Dinary po Osljak (1706 m), później stopniowo się obniżają i wtapiają się w płaskowyż niedaleko wsi Glavas. Od strony wsi Unista, która znajduje się już po stronie bośniackiej zbocza góry opadają pofałdowanymi pastwiskami.

Masyw Dinary utworzony ze skał wapiennych, jest królestwem zjawisk krasowych, które zachodzą we wnętrzu góry. W masywie nie ma żadnych cieków wodnych. Góra wchłania wodę jak gąbka ale wewnątrz góry znajdują się ogromne zbiorniki wodne. Z tych zbiorników woda wyrzucana jest poprzez ogromne wywierzyska z których wypływają naraz całe rzeki. W masywie znajdują się 3 takie ogromne wywierzyska, dwa z nich dają początek największym rzekom Dalmacji - Krka i Cetina. Ciekawostką jest potok Krcic wypływający z masywu Dinary, który płynie 10 km wąwozem u podnóża góry, ale pod ziemią i wypływa na powierzchnie wywierzyskiem rzeki Krka. Natomiast gdy wody jest tak dużo, że nie mieści się w podziemnym korycie, płynie po powierzchni aby na obrzeżach miasta Knin wpaść poprzez 40 m wodospad Topoljski Buk prosto do źródeł rzeki Krka. Miejsce to warte jest odwiedzenia nawet latem - przed oczyma mamy tylko wyschnięty próg wodospadu o fantazyjnie wyrzeźbionych przez wodę kształtach. Wodę niestety musimy sobie wyobrazić. Niesamowite jest wywierzysko rzeki Cetina, znajdujące się koło wsi Cetina - to ogromna 100 m czeluść napełniona kryształowo czystą wodą z której pełna siłą wypływa rzeka.

Masyw Dinary odwiedzać możemy przez cały rok. Lato jest tam gorące a miasto Knin leżące u jej podnóża jest najgorętszym miastem w Chorwacji. Cały masyw jest prawie bezleśny i bezwodny. Temperatury osiągają +40 °C a nocą mogą spadać nawet poniżej zera. Zapasy wody trzeba nosić ze sobą. Zimą na górze panują trudne warunki. Opady śniegu a szczególnie mocne, wilgotne i zimne wiatry, znacznie utrudniają turystykę na tym terenie. Pokrywa śnieżna to kilkadziesiąt centymetrów, a temperatura może spaść do -30 °C. Zimą potrzebne mogą być raki i czekan. Najlepszym punktem wypadowym w masyw Dinary jest Knin. Na terenie masywu jest jedno schronisko Chata Berezovac - zniszczona w wojnie w latach 90-tych, odbudowana i powtórnie otworzona jesienią 2004 r. Biwakować w masywie można i wiele jest dogodnych miejsc na rozbicie namiotu. Największym problemem jest brak wody.

Na szczyt prowadzą 3 znakowane trasy turystyczne:

1. Z m. Glavas - 5 godz.
2. Od rzeki Krcic poprzez Luzaca Stanica - 5 godz.
3. Z m. Guge przez Suho Polje i schr. Berezovac - 4,5 godz.

Trasa nr 1

Z drogi Split - Knin w miejscowości Kijewo kierujemy się do miejscowości Glavas. Drogowskaz jest do miejscowości Unista która leży w Bośni i Hercegowinie ale dojechać można do niej tylko z Chorwacji bo nie ma do niej żadnej drogi przez góry z terytorium Bośni.
W Glavas można zostawić samochód i stąd kierujemy się na widoczne na zboczach Dinary ruiny Turska Veza które są punktem orientacyjnym. Dalej kierujemy się za znakami na szczyt.

Trasa nr 2

Szlak rozpoczyna się w okolicach wodospadu Topoljski Buk i oznakowaną ścieżką biegnie lasem bukowo-sosnowym w górę. W partiach szczytowych Dinary łączy się z trasą z Guge.

Trasa nr 3

Pierwsze znaki pojawiają się przy drodze nr 1 prowadzacej z Knina do Splitu, ok. kilkaset metrów od skrzyżowania z droga nr 33 - na przejście graniczne Strmica. Widoczny znak na murze i napis Dinara. Drogą tą udajemy się do m. Guge. Za ostatnimi budynkami skręcamy w prawo i tu kończy się asfalt. Dalej, albo zostawiamy środek lokomocji gdzies w tych okolicach, dalej idziemy pieszo za znakami na Suho Polje. Opcja druga - jedziemy dalej drogą przez las pod górę ok. 10 km (fatalna droga - wyboje, kamienie i ostro pod górę. Wyjechałem w miare szybko ale zjeżdżałem 40 min) i dojeżdżamy na Suho Polje gdzie można zostawić pojazd. Przed nami piękna panoramka masywu Dinary i bezpośrednio przed nami szczyt Badanj. Stąd kierujemy się dalej za znakami drogą polną na północ, musimy obejść Badanj z lewej strony i wejść do znajdującej się za nim Dol. Berezovac. Idziemy ok. 0,5 godz i skręcamy w prawo (jest oznaczenie) do Dol. Berezovac. Po przejściu doliny w jej górnej cześci na skraju bukowego zagajnika wśród omszonych ostańców skalnych stoi Chata Berezovac, najprawdopodobniej otworzona jesienią 2004 r. - w sierpniu trwały tam jeszcze prace budowlane. Od schroniska idziemy lasem, łagodnie pod górę i wychodzimy na trawiasty teren - Hala Duler, następnie dalej pod górę na grzbiet zbocza łączącego Dinarę z Badanj. Stąd dalej za znakami drogą - przed nami następna hala - Samar - piękna dolina, upstrzona wystającymi tu i ówdzie pojedynczymi drzewami i licznymi wapiennymi ostańcami i głazami. Dalej idziemy drogą i obchodzimy z lewej strony znajdujący się w grani zalesiony Bukvin Vrh (1530 m). Jest to najbardziej czujne miejsce na trasie, gdyż musimy teraz wejść na słabo widoczną i kiepsko oznaczoną ścieżkę i kierować się nią na grań na przełęcz za Bukvin Vrh. Gdy dojdziemy na grań, ukazują nam się przepiękne widoki na Suho Polje, Knin, w Dali widać szczyty Paklenicy, za nami hale Duler i Samar oraz mnóstwo łańcuchów górskich aż po horyzont na terenie Bośni i Hercegowiny. Następnie trawersujemy już właściwy masyw Dinary, dochodzimy do bukowego zagajnika, gdzie obok dużych buków znajduje się połączenie ze szlakiem z Krcic. Idziemy dalej lasem z którego wychodzimy na skalisto trawiaste strome zbocze, którym kierujemy się w górę, wśród skał i zeschłej kosówki, którą kilka lat temu, strawił szalejący w masywie pożar. Dochodzimy na szczyt Dinary, skąd rozciągają się wspaniałe widoki we wszystkich kierunkach, znajduje się betonowy postument z napisem nie pozostawiającym wątpliwości, że jesteśmy na najwyższym szczycie Chorwacji. Trasa ta jest o tyle ciekawa gdyż większą jej część, aż do okolić trawersu Bukvin Vrh można przejechać rowerem. Myślę, że jest to fajna opcja i skróci czas dotarcia do góry i ewentualnego zejścia z niej gdy chcemy zostać na zachód słońca w partiach szczytowych.


Tutaj można kupić mapę Dinary.